Çocuklarla heriş kolaydır. Hele RESİM YAPMAK.

Çocuklarla resim çalışan kişinin de yapması gerekenler önemlidir.

ÖNCE KENDİMİZİ YENİLEYELİM
1- Çocuk psikolojisi bilgilerimizi yenilemeliyiz. Hangi yaş ile çalışıyorsak, psikolojik özeliklerini öğrenmeliyiz.
2- Çocuk resimleri hakkındaki bilgilerimizi yenilemeli, öğrenmeliyiz. Çocuk resimleri her yaşta farklılıklar gösterir. Ayrıca aynı yaş çocuklarının bile farklı resimleri olacaktır. Çünkü; her çocuk özeldir. Kendine özgü özellikleri nedeniyle, farklılıkları da resimlerine yansıyacaktır.
3- Resim gereçlerini ve işlevlerini tanımalıyız.

Uygulamaya hazırlıklara gçebiliriz:

DENENMİŞTİR, GÜVENLE UYGULANABİLİR.

1-Resim defteri değil, resim kağıdı kullanınız:
Defter sayfaları, birinden ötekine hızlıca çevrilebilir. Defter sayfalarına bir nokta bile koysa, bu nokta, bir çok çocuk için çok değerlidir ve resim değeri taşıdığından, sayfayı çevirebilir, ötekine geçebilir. Aceleci yapıdaki çocuğu, daha da aceleciliğe sürükleyecek bu tutum, davranış bozukluğu yaratarak, algılama sürecini, çalışma disiplini gelişimini olumsuzluğa yöneltecektir.
Dosya kağıdı olan 29x21cm boyutundaki A4 kağıdı, çabuk yırtılacağı için resim çalışmalarında vermeyelim. Çabuk değiştirilmesi, ucuz ve kolay olması seçilme nedeni olsa da kullanmamalıyız.
Oysa, boyutu 25x35cm olan çalışma yüzeyi olan bir resim kağıdı verildiğinde keyiflenecektir, baştan planlamayı yaparsak daha uzun süre çalışacaktır.

2- Boya ya da fırçalar kalın uçlu olsun. ( 9 yaşına değin)
Hızlı-acele resim yapan çocuğun ilk yaşlarda bu tutumunu destekleyen kalın uçlu boya ve fırça kullanmalıyız. Kağıdını hızlıca doldurmasına destek olmak gerekir. İş disiplini geliştikçe, yaşı da ilerledikçe kendisi zaten keyifle çalışıp, tüm kağıdı dolduracaktır.
Suluboya her yaşın boyasıdır, rahatlıkla kullanılabilir. Kullanma yolunu öncelikle biz öğrenmeliyiz. Pratik bir çalışmadır. Sıklıkla kullanabiliriz. Basit bir dille çocuğa anlatmalıyız.

3- Uygulayıcılar-öğreticiler-veliler bilgili, anlayışlı olmalılar.
Çocuğun kağıda çizdiği bir nokta olağan üstü değerlidir. Çocukları anlamak, işlerini kolaylaştırmakla, kendi işlerimizi kolaylaştırmaktayız. Sorumlu kişiler sorumluluklarını biliyorsa çocuklarda sorun olmaz. Elbette bilinmektedir ki, ekonomik sıkıntı içinde olan insanların, sosyal yaşantısı ve hakları da zorlaşmaktadır. Böylece çocuğa destekleri azalmaktadır. Desteği azalan çocuklarda çok sayıda-çok farklı sorunların görülmesi olasıdır. Bunun en kısa çözümü; destek verebileceğimiz çocuk sayısını akıllıca belirlemektir.

4- Araç gereç ve ortamı hazırlayalım.
Resim yapmak bir oyundur. Bu çocuk için daha keyifli anlar demektir. Oyunun kuralları olmalıdır. Resim yapmanın da kuralları vardır. Her kural yaşa uygun konmalıdır. Öğreticiler bu kuralları uygun zamanda uygulayabilirse sorun olmaz. Sorunlu olan çocuk değilse; yani hasta, engelli gibi bir özelliği yoksa; öğreticiler yanlış yapıyordur. Burada bir söz daha gereklidir: Çocukla öğretici uzun süre bir arada olabilirse uyum sorunu azalacaktır, sorunlar varsa da çözümü kolaylaşır. Bir orda, bir burada, bir başka yerde büyüyen çocuğun gelişmesi karmaşıklaşır. Bu da sorun demektir.
Diyelim ki sorunumuz yok. Resim yapmaya başlayabiliriz. İlk kural bir sınır çizmek olacaktır. Bunu bir örtü ya da masa büyüklüğünde bir kumaş ile yapacağız. Yerdeki kilim-halı üzerine kumaşı sereriz. İşte sınırımız. Çocuk bu sınırın dışına çıkılmayacağını kısa sürede öğrenir. Duvara, eşyalara yönelmeyen çocuklar bu sınırı kavrayan çocuklardır.
Kumaşın üzerine, 35x50cm. boyutunda kontraplak-tahta-duralit cinsinden bir altlık koyarız. Altlığa bir 25x35cm. resim kağıdı yerleştiririz. Kağıdı alttan çift taraflı bant biçiminde yapıp yapıştırırsak, oynamaz, rahat çalışılır.
1-Boyamız öncelikle ve öncelikle az yağlı pastel boyadır. Nasıl anlarız bakalım az yağlı pasteli? Parmağınıza sürünüz, toz tebeşir gibi bir iz bırakır. Bu boya biribiriyle karıştırıldığında başka renkler çıkar ki, çocuk için müthiş bir duygudur, buluştur, mutluluk kaynağıdır. Çay kaşığı ile karıştırmayı da kısa sürede öğrenir ki; yeni dünyaları keşfeder.

2-Pastel boya çok yağlı olursa yumuşak kalır ve ezilir. Çalışma zorlaşır. Çocuk bez ile yayabilirse de keyif almaz.

3-Yağsız pastel ise kurşun kalem gibi serttir. Boyalar karışmazlar, çocuklar yeni renkler bulamazlar. Haliyle yenilikleri keşfetme hazzı tadamazlar. Bu tadı tatmaları gerekir. Bu boyalar grafik türü çizimleri boyamada daha uygundur.
Bir çay kaşığı koyarız boyaların yanına. Sap ve ağız kısmını birleştiren beli kalın olursa iyi olur, bükülmez.
El bezimiz de olmalı. Boyaları ezmede kullanabilir. Çalışırken ya da çalışma sonrasında, elini kendisi silmeyi öğrenir.
Bu hazırlığa çocuğu katmalıdır. Yap, gel kaldır, tut demeden ama. Bu uygulamayı öncelikle, çocuğun yanında biz yaparız, uygularız ve giderek çocuğu da -kışkırtarak- işe katarız. Yoksa işi zora sokarız. Çünkü, çoğu çocuk emirden hoşlanmaz.
Anlattıklarımız 2,5 -3 yaş çocuğu ile başlanarak 9 yaş dahil uygulanabilir. 10 yaş çocuğu farklı özellikleri olan guruptur. (6-14 yaşlarında Resim-İş Eğitimi -Şakir SAĞLAM-Esin Yayınları, kitabımızda bulabilirsiniz)

5-Sıra resim yapmakta. HAYDİ BAŞLAYALIM:
Çocukla, resim hakkında konuşmak başlangıç için iyi bir adımdır. Hangi yaşta olursa olsun çocuk konuşmaktan olumlu yararlanır. Sorular ve açıklamalar bilgi yenilemesidir. Yenilenen bilgilerle, yaşar o bilgileri çocuk. Çocuk, gözünde canlanan konuyu anlatmak için işe daha kolay girişir. Resim, o konuşulanlarla kişisel düşünce-yorumların bileşimidir.
Çalışmalarda samimiyet görevlinin-velinin en önemli tavrı olmalıdır. Gereksiz abartmalar (örneğin; bayıldııım, şahane,…), yüceltmeler ya da incitmeler (hiç beğenmedim, resim yapamıyor bu çocuk canım,…) olmamalıdır. Doğal, sade olmaldır. Sorunu açık, yumuşak bir dille konuşmalıdır. Teşhire düşmeden. (bak canım bu alanı boş bırakmışsın, orada da kimler olmalı bir düşün, tamamlayınca daha güzel olabilir,…) Denebilir ki; çocukla çalışılırken bu kirliliğin sonucu objektif olmama yüksektir. Bireylerin kattıkları doğru yönelimlerle güzelleşen bilgi ve birikimler eğitimi de güzelleştirebilir. Objektif olmakla eğitime-insana katkı olumlu olacaktır.
Çalışmalar sırasında, görevlilerce ASLA ÖRNEK RESİM, ÇİZİM YAPILMAMALIDIR. Bazı eğitimcilerin, çocuk ne yapacağını nasıl öğrenecek dediklerini duymaktayım. Çocuğa örnek resim yapmak 5 cinayetten biridir. Aşağıda anlatılacaktır. Çocuğa ne yapacağını anlatmanın tek yolu olayları, yapacağı işi ya da nesneleri konuşmak, açıklamaktır. Çocuğun sorularına sonsuz sabır, dikkat göstermelidir. O soruları sakince yanıtlamalıdır.
Kurallar, bu sürece serpiştirilerek davranış oluşturulur.
Çalışma sırasında pastelin yanında kara kalem kullanma isteği önceleri yoğundur. Veriniz. Ama hafif-bastırmadan çizmesini söyleyiniz. Pastel boyanın altında görünmesi hoş olmaz diye açıklayınız. Pastel boyanın açık renkleri kalem gibi kullanılınca sorun çözülür. Bir süre sonra istemeyeceklerdir.
Pastel boya ile çay kaşığını mutlaka kullandırınız. Kaşığın her yanı ile pastel boyayı karıştırabilir, ezerek yeni renk tonları bulabilir, çizgiler çizerek yararlanabilir.
Resim yapan çocuklar 3-7 yaşlarında erken bitirdim diyerek ya başka resme geçebilirler. Ya da küçük kasların gelişme seviyesine göre yorulurlar, kalkıp gidebilirler. Konuşmak, soru sormak gerekir. Dil gelişimi için de konuşturulmalıdır. Anlamadığımız konular da olacaktır. Küçük yaşlarda bu durumu hissettirmek sorunlara yol açabilir. Yaş büyüdükçe, bilmediğimiz konular da çıkabilir; “bilmiyorum ama öğrenip sana söylerim” demeli. Dediğimizi de yerine getirmelidir.
Resim bitince beğendiklerimizi değil, çocuklarla konuşarak ortak beğendiğimizi bir asma yeri yaparak sergilemelidir. Derslikte isek sergileme yeri mutlaka yapılmalıdır.
Beğenilmek, her yaş insanı için geçerlidir. Çocuk için ise kaç kat fazla gereklidir. Resimlerini beğendim demek gerekir. Ancak eleştiri varsa, atlamadan şunu yaparsan daha farklı-güzel olur da demelidir. Bu tavır, karşılıklı güven yaratır. Yapamamışsın, benzememiş, ne bu be, resim yeteneği yok gibi sözler asla söylenmemelidir. Söylenmemelidir çünkü, siz yetenek ölçecek kapasitede, özellikte biri misiniz? Böyle biriyseniz kabul. Bırakın ana-babayı, resim branşı olan kaç öğretmen yetenek ölçebilecek donanıma sahiptir?

6- İş disiplini yaşamın kendisidir.
İş disiplini ne demektir, yukarıdaki anlattıklarımızı özetleyerek tanımlayalım:
* Hazırlık yapmak,
* Gereçleri yerinde ve yeterince kullanarak işi tamamlamak,
* Bitirilen işi dosyalamak,
* Bitirilen işi sergilemek-sunmak
iş disiplini demektir.
İş disiplini, alışkanlık haline getirildiğinde, bu alanda sorun kalmamış, eğitim başarılmıştır. Birey olma yolunda önemli adım atılmıştır.

Resim. Toprak sağlam Yaş:4